Nemogućnost umanjenja osnovice godišnjeg poreza na dohodak građana po osnovu troškova lečenja

Nemogućnost umanjenja osnovice godišnjeg poreza na dohodak građana po osnovu troškova lečenja

 

„Odredbom člana 87. stav 1. Zakona o porezu na dohodak („Sl. glasnik RS“, br. 24/2001, 80/2002, 80/2002 – dr. zakon, 135/2004, 62/2006, 65/2006 – ispr., 31/2009, 44/2009, 18/2010, 50/2011, 91/2011 – odluka US i 7/2012 – usklađeni din. izn. – dalje: Zakon) propisano je da godišnji porez na dohodak građana plaćaju fizička lica – rezidenti, uključujući i stranca – rezidenta, koji su u kalendarskoj godini ostvarili dohodak veći od trostrukog iznosa prosečne godišnje zarade po zaposlenom isplaćene u Republici u godini za koju se utvrđuje porez, prema podacima republičkog organa nadležnog za poslove statistike (neoporezivi iznos dohotka za 2011. godinu iznosi 1.898.388 dinara).

Prema odredbi člana 87. stav 2. Zakona, predmet oporezivanja godišnjim porezom na dohodak građana su prihodi koji su isplaćeni, odnosno ostvareni u kalendarskoj godini, po sledećim osnovima:

  1. zarada iz čl. 13. do 14b Zakona;
  2. oporezivog prihoda od samostalne delatnosti iz čl. 33. i 40. ovog zakona;
  3. oporezivog prihoda od autorskih i srodnih prava i prava industrijske svojine iz čl. 55. i 60. ovog zakona;
  4. oporezivog prihoda od nepokretnosti iz čl. 68. i 70. ovog zakona;
  5. oporezivog prihoda od davanja u zakup pokretnih stvari iz člana 82. st. 3. do 5. ovog zakona;
  6. oporezivog prihoda od osiguranja lica iz člana 84. st. 2. i 3. ovog zakona;
  7. oporezivog prihoda sportista i sportskih stručnjaka iz člana 84a ovog zakona;
  8. oporezivih drugih prihoda iz člana 85. ovog zakona;
  9. prihoda po osnovima iz tač. 1) do 8) ovog stava, ostvarenih i oporezovanih u drugoj državi.

Prema odredbi člana 87. stav 3. Zakona, zarada, oporezivi prihodi od autorskih i srodnih prava i prava industrijske svojine, oporezivi prihodi sportista i sportskih stručnjaka i oporezivi drugi prihodi iz člana 85. Zakona, umanjuju se za porez i doprinose za obavezno socijalno osiguranje plaćene u Republici na teret lica koje je ostvarilo zaradu, odnosno oporezive prihode, a svi ostali oporezivi prihodi koji su predmet oporezivanja godišnjim porezom – oporezivi prihod od samostalne delatnosti, oporezivi prihod od nepokretnosti, oporezivi prihod od davanja u zakup pokretnih stvari i oporezivi prihod od osiguranja lica – umanjuju se za porez plaćen na te prihode u Republici.

Saglasno stavu 4. tog člana Zakona, zarade i oporezivi prihodi od autorskih i srodnih prava i prava industrijske svojine, oporezivi prihodi sportista i sportskih stručnjaka i oporezivi drugi prihodi iz člana 85. Zakona, umanjuju se za doprinose za obavezno socijalno osiguranje najviše do iznosa doprinosa plaćenih na teret lica koje je ostvarilo zaradu, odnosno navedene oporezive prihode, na iznos najviše godišnje osnovice doprinosa za godinu za koju se utvrđuje godišnji porez na dohodak građana.

Prihodi ostvareni i oporezovani u drugoj državi umanjuju se za porez plaćen u toj drugoj državi (član 87. stav 5. Zakona).

Saglasno odredbi člana 87. stav 6. Zakona, dohodak za oporezivanje čini razlika između dohotka utvrđenog u skladu sa st. 2. do 5. tog člana i neoporezivog iznosa iz stava 1. tog člana Zakona.

To znači da se dohodak za oporezivanje obračunava (utvrđuje) na taj način što se godišnji zbir prihoda (koji su predmet oporezivanja godišnjim porezom na dohodak građana) po osnovu zarade i oporezivih prihoda iz stava 2. člana 87. Zakona, ostvarenih u kalendarskoj godini, umanji za porez i doprinose za obavezno socijalno osiguranje (najviše od iznosa najviše godišnje osnovice doprinosa) plaćene na ostvareni prihod u toj kalendarskoj godini (st. 3. do 5. tog člana), pa od tako dobijenog iznosa odbije neoporezivi iznos iz stava 1. člana 87. Zakona.

Saglasno članu 88. Zakona, obveznik godišnjeg poreza na dohodak građana ima pravo na lične odbitke koji iznose za poreskog obveznika – 40% od prosečne godišnje zarade i za izdržavanog člana porodice – 15% od prosečne godišnje zarade, po članu, s tim da ukupan iznos ličnih odbitaka ne može biti veći od 50% dohotka za oporezivanje.

Osnovica godišnjeg poreza na dohodak građana je oporezivi dohodak, koji čini razlika između dohotka za oporezivanje utvrđenog u skladu sa st. 2. do 5. člana 87. Zakona i neoporezivog iznosa iz stava 1. tog člana, umanjena za lične odbitke (stav 1. člana 88. Zakona).

Godišnji porez na dohodak građana obračunava se i plaća po stopi od 10%, odnosno 15%, saglasno odredbi člana 89. Zakona.

Shodno tome, razlika između godišnjeg zbira prihoda (iz člana 87. stav 2. Zakona) ostvarenih u kalendarskoj godini i plaćenog poreza i doprinosa na te prihode najviše do iznosa najviše godišnje osnovice doprinosa za tu godinu (član 87. st. 3, 4. i 5. Zakona), umanjena za neoporezivi iznos saglasno članu 87. stav 1. Zakona, predstavlja iznos dohotka za oporezivanje, koji se umanjuje za iznos pripadajućih ličnih odbitaka poreskog obveznika (iz člana 88. Zakona) i čini oporezivi dohodak – poresku osnovicu godišnjeg poreza na koju se primenjuje poreska stopa od 10%, odnosno 15%.

Imajući u vidu navedeno, kada po osnovu rada fizičko lice ostvari prihod koji je predmet oporezivanja godišnjim porezom na dohodak građana i koji je bio oporezovan u toku kalendarske godine za koju se utvrđuje godišnji porez, prilikom utvrđivanja osnovice za obračun godišnjeg poreza na dohodak građana troškovi lečenja u inostranstvu koje je obveznik godišnjeg poreza na dohodak građana imao tokom kalendarske godine (za koju se utvrđuje obaveza plaćanja godišnjeg poreza na dohodak), ne mogu da se priznaju kao odbitna stavka.“

Mišljenje Ministarstva finansija br. 414-00-21/2012-04 od 17.05.2012. godine